waar komt tweede kerstdag vandaan
Tweede kerstdag (26 december) komt voort uit oude christelijke en middeleeuwse tradities waarin kerst als meerdagenfeest werd gevierd in plaats van één enkele dag. In veel Europese landen bleef een “tweede kerstdag” bestaan als officiële feestdag, onder andere om nogmaals naar de kerk te gaan en familie te bezoeken.
Korte uitleg
- Vroeger duurden christelijke hoogfeesten vaak meerdere dagen; kerst werd liturgisch als periode gevierd, niet als één dag.
- 25 december (eerste kerstdag) draait om de viering van de geboorte van Jezus; 26 december werd in de traditie een verlenging van dat feest, met eigen accenten.
- Veel landen schaften later de extra dagen af, maar o.a. Nederland, Duitsland en Scandinavië behielden een tweede kerstdag als vrije dag.
Historische oorsprong
- In de vroege middeleeuwen werden winterfeesten (zoals midwinter- of joelfeesten) vermengd met het christelijke kerstfeest, waardoor er meerdere kerstdagen ontstonden.
- Kerkelijke besluiten in de vroege middeleeuwen maakten van kerst een meerdaags kerkelijk feest met verschillende dagen en thema’s.
- In sommige regio’s kende men zelfs derde en vierde kerstdag, maar die zijn later verdwenen; tweede kerstdag bleef als compromis over.
Tweede kerstdag en Sint Stefanus
- 26 december is in de christelijke kalender ook de dag van Sint Stefanus, de eerste martelaar van het christendom.
- In oudere Nederlandse tradities werd tweede kerstdag gedeeltelijk aan Stefanus gewijd en waren er gebruiken rond boeren en dieren, zoals paarden die door het dorp reden voor zegen en voorspoed.
Sociale en praktische redenen
- In de middeleeuwen kregen dienaren en personeel vaak pas op de “tweede dag” vrij, zodat zij na de verplichtingen bij de heer alsnog hun eigen familie konden bezoeken.
- Twee kerstdagen gaven (en geven) ruimte om zowel verplichte familiebezoeken als ontspannen activiteiten over twee dagen te verdelen.
- Staten als Nederland hebben 25 én 26 december als officiële feestdagen behouden, waardoor de gewoonte ook in de moderne tijd is blijven bestaan.
Hoe tweede kerstdag nu wordt beleefd
- Tegenwoordig gebruiken veel mensen tweede kerstdag voor bezoek aan (schoon)familie, rustig uit eten, of activiteiten buiten de deur zoals winkelen of een dagje uit.
- De religieuze kant (een extra kerkdienst) is in veel gezinnen minder centraal komen te staan, maar de dag functioneert nog steeds als verlengde van de “kerstperiode”.
TL;DR: Tweede kerstdag stamt uit de tijd dat kerst als meerdaags kerkelijk en sociaal feest werd gevierd, met op 26 december o.a. de herdenking van Sint Stefanus en ruimte voor dienaren en families om hun eigen vieringen te houden.
Information gathered from public forums or data available on the internet and portrayed here.