US Trends

waarom valt pasen elk jaar anders

Pasen valt elk jaar anders omdat de datum wordt bepaald door de maanstand én het begin van de lente, niet door een vaste kalenderdatum.

De officiële “regel” voor Pasen

In de westerse (katholieke en protestantse) traditie geldt sinds de 4e eeuw deze afspraak:

  • Pasen is altijd op een zondag.
  • Het is de eerste zondag na de eerste volle maan ná het begin van de lente (kerkelijk vastgezet op 21 maart).
  • Daardoor kan Pasen vallen tussen 22 maart en 25 april.

Een voorbeeld: valt de eerste volle maan na 21 maart op een maandag, dan is de eerstvolgende zondag Pasen; valt die volle maan juist op een zaterdag 21 maart, dan kan Pasen al op 22 maart zijn (al is dat heel zeldzaam, laatst in 1818).

Waarom dan niet gewoon een vaste datum?

Dat heeft te maken met de oorsprong van Pasen in het Joodse Pesachfeest , dat samenhangt met een maankalender en de lente.

  • Pesach valt rond de eerste volle maan in de lente, volgens de Joodse kalender (maankalender).
  • Christenen wilden de opstanding van Jezus blijven vieren in dezelfde periode als Pesach, én op een zondag, en kwamen zo uit op de combinatie: lente + volle maan + zondag.

Omdat onze kalender (de Gregoriaanse) een zonnekalender is en Pesach/volle maan aan de maan zijn gekoppeld, verschuift de datum elk jaar ten opzichte van onze kalender.

Kerkelijke trucjes: niet precies de echte maan

Het wordt nog een tikje technischer:

  • De kerk gebruikt een “kerkelijke” volle maan , berekend met een eeuwenoud schema (19‑jarige maancyclus), niet altijd exact gelijk aan de astronomische volle maan.
  • Daardoor kan er soms een verschil van uren of een dag zitten tussen de astronomische volle maan en de kerkelijke datum, wat Pasen één volle maan “opschuiven” kan.

Zo kon Pasen in 2019 later vallen dan je op basis van de echte volle maan zou verwachten, omdat de kerkelijke volle maan nét vóór de kerkelijke lente viel en daarom niet mocht tellen.

Gevolg: ook Hemelvaart en Pinksteren schuiven mee

Omdat:

  • Hemelvaart 39 dagen ná Pasen is.
  • Pinksteren 49 dagen ná Pasen is (50e dag inclusief Paaszondag).

schuiven die feestdagen net zo vrolijk mee door maart, april en mei. TL;DR:
Pasen valt ieder jaar anders omdat het wordt berekend als de eerste zondag na de eerste (kerkelijke) volle maan na 21 maart , waarbij zonnekalender (onze kalender) en maancyclus door elkaar lopen.