Wigilię tradycyjnie przeżywa się jako dzień oczekiwania , dlatego w polskiej kulturze przyjęło się zachowywać post, choć dziś nie jest on zwykle obowiązkiem z prawa kościelnego, lecz pięknym zwyczajem.

Skąd wziął się post w Wigilię?

Wigilia to liturgiczna „wieczorna brama” do Bożego Narodzenia, dzień skupienia, ciszy i przygotowania serca na narodziny Jezusa. Dawniej w Kościele katolickim wigilie wielkich świąt, w tym Bożego Narodzenia, były dniami postu i wstrzemięźliwości od mięsa wpisanymi w przepisy kościelne.

Dlaczego potrawy są postne?

Postne potrawy (ryby, kapusta, grzyby, kasze) mają podkreślić pokorę, prostotę i duchowy charakter wieczoru, zanim zacznie się świąteczne „świętowanie przy obfitym stole” w Boże Narodzenie. Wiele rodzin traktuje to jako znak szacunku dla tradycji przodków oraz formę wewnętrznego wyciszenia przed Pasterką.

Czy post wigilijny jest obowiązkowy?

W obecnym prawie kanonicznym Kościoła katolickiego sam fakt, że jest Wigilia, nie nakłada już obowiązkowego postu – wyjątkiem bywa sytuacja, gdy 24 grudnia wypada w piątek, bo wtedy obowiązuje zwykła piątkowa wstrzemięźliwość od mięsa. Oznacza to, że zachowanie postnej Wigilii jest przede wszystkim kwestią tradycji i osobistej decyzji sumienia, a nie grzechu z tytułu złamania prawa kościelnego.

Wigilia w innych tradycjach chrześcijańskich

W Kościołach wschodnich (prawosławnych i greckokatolickich) Wigilia bywa ostatnim, często bardzo surowym dniem tzw. postu Filipowego lub postu przed Bożym Narodzeniem. Niekiedy zaleca się tam niejedzenie stałych pokarmów aż do ukazania się „pierwszej gwiazdki” lub do zakończenia specjalnej liturgii wieczornej.

Dlaczego „wciąż pościmy”, skoro prawo się zmieniło?

W Polsce i w wielu rodzinach katolickich zwyczaj postnej Wigilii jest tak mocno zakorzeniony, że funkcjonuje niezależnie od aktualnych, złagodzonych przepisów. Dla wielu osób to ważny element tożsamości rodzinnej i religijnej, który pomaga odróżnić „cichy czas oczekiwania” Wigilii od radosnej, świątecznej uczty w samo Boże Narodzenie.

Information gathered from public forums or data available on the internet and portrayed here.