Żurawie najczęściej odlatują na południe od końca sierpnia, przez wrzesień i październik, a ostatnie ptaki mogą z Polski znikać nawet na początku listopada. Termin zależy jednak od pogody i miejsca w kraju.

Główny termin odlotu

  • W typowych warunkach pierwsze większe przeloty w Polsce zaczynają się pod koniec sierpnia i w pierwszej połowie września.
  • Szczyt jesiennej migracji żurawi przypada zwykle na przełom września i października, gdy nad krajem widać najwięcej kluczy lecących na południe.
  • Ostatnie żurawie mogą odlatywać nawet w pierwszej dekadzie listopada, jeśli jesień jest łagodna.

Od czego to zależy

  • Kluczowy jest przebieg pogody: dłuższe ciepłe jesienie sprawiają, że część ptaków opóźnia odlot.
  • Ważna jest też dostępność pokarmu – zanim wystartują w długą podróż, intensywnie żerują i gromadzą zapasy energii.
  • Z powodu ocieplania klimatu część żurawi skraca trasę migracji, wybierając zimowiska bliżej Polski lub nawet zimując w regionie, jeśli warunki są sprzyjające.

Gdzie lecą żurawie

  • Żurawie z Polski kierują się głównie na południe Europy (Hiszpania, Francja, Włochy), część dalej – na Bliski Wschód i do Afryki Północnej.
  • Podczas wędrówki tworzą charakterystyczne klucze w kształcie litery V i wydają donośny, „trąbiący” klangor słyszany z dużej odległości.

Mała „historia jesieni”

  • W wielu polskich opisach przyrody moment, gdy nad wsią czy miastem pojawia się klucz żurawi, traktowany jest jak symboliczne wejście w jesień.
  • Obserwatorzy pól i mokradeł opisują, że przed odlotem ptaki tygodniami zbierają się na wspólnych noclegowiskach, gdzie można liczyć setki, a nawet tysiące osobników.

TL;DR: Jeśli chcesz „złapać” żurawie odlatujące na południe, najlepiej wypatrywać ich od końca sierpnia do przełomu września i października, z możliwością obserwacji nawet do początku listopada.