Venezuela is aangevallen door de Verenigde Staten in het kader van een grote militaire operatie die officieel werd gepresenteerd als een actie tegen drugscriminaliteit en “narcoterrorisme”, maar die door veel waarnemers wordt gezien als een combinatie van regime change, oliebelangen en machtsprojectie in de regio. De aanval bestond uit gecoördineerde luchtaanvallen op militaire doelen en de snelle gevangenneming van president NicolĂĄs Maduro, wat internationaal meteen discussie losmaakte over de rechtmatigheid en werkelijke motieven van de operatie.

Wat is er gebeurd?

  • Op 3 januari 2026 voerden de VS onder de codenaam Operation Absolute Resolve luchtaanvallen uit op verschillende doelen in noordelijk Venezuela, waaronder in en rond Caracas.
  • Bij de operatie werd NicolĂĄs Maduro, samen met zijn echtgenote Cilia Flores, opgepakt en uit het land weggevoerd om in de VS te worden vervolgd voor “narcoterrorisme”.
  • De Venezolaanse regering riep de noodtoestand uit en sprak van “imperialistische agressie” en schending van de soevereiniteit van het land.

Officiële redenen van de VS

Volgens de Amerikaanse regering en president Donald Trump waren dit de voornaamste redenen om toe te slaan:

  • Narcostaat‑argument : Washington beschuldigt Maduro en zijn entourage ervan een “narco‑staat” te leiden en direct betrokken te zijn bij grootschalige drugshandel richting de VS.
  • Terrorisme‑label : Bepaalde Venezolaanse criminele groeperingen, zoals Tren de Aragua en het zogenoemde Cartel de los Soles, werden als Foreign Terrorist Organisations (FTO’s) bestempeld; Maduro zou volgens de VS de leiding hebben over dat kartel.
  • Rechtszaak tegen Maduro : De VS hadden al eerder aanklachten tegen Maduro ingediend en stelden dat hij een voortvluchtige is die moest worden aangehouden en berecht.
  • Regionale veiligheid : De militaire opbouw, maritieme operaties en “quarantaine” rond Venezuela in 2025 werden verkocht als bescherming tegen drugssmokkel en destabiliserende netwerken in het Caribisch gebied.

Mogelijke diepere motieven

Veel analisten en politici zien achter de aanval meerdere onuitgesproken belangen.

  • Olie en grondstoffen
    • Venezuela bezit een van de grootste bewezen olievoorraden ter wereld.
    • Trump zei openlijk dat Amerikaanse oliebedrijven Venezuela zouden “binnenkomen”, miljarden investeren, de olie‑infrastructuur herstellen en olie uit Venezuela gaan verkopen, waarbij de VS een centrale rol in de sector zouden opeisen.
  • Regime change
    • De VS staan al jaren vijandig tegenover Maduro en steunden de Venezolaanse oppositie, met beschuldigingen van verkiezingsfraude en autoritair bestuur.
* De aanval en gevangenneming van Maduro komen feitelijk neer op een gedwongen machtswisseling of ten minste een poging om een nieuwe, VS‑vriendelijke overgangsregering af te dwingen.
  • Geopolitiek signaal
    • Door te verwijzen naar de Monroe‑doctrine (door Trump omgedoopt tot de “Donroe‑doctrine”) gaf Washington het signaal dat het opnieuw zijn dominantie in het westelijk halfrond wil laten gelden en buitenlandse rivalen (zoals Rusland, China, Iran) uit de regio wil terugdringen.

Hoe zien verschillende partijen het?

Standpunt Verenigde Staten

  • De VS presenteren de operatie als een legitieme actie tegen een crimineel regime dat drugs, corruptie en onderdrukking exporteert.
  • De regering-Trump spreekt over het “veilig” maken van Venezuela, het herstellen van de democratie en het “teruggeven” van gestolen olie-inkomsten aan het Venezolaanse volk, al is onduidelijk in hoeverre Venezolanen daar zelf zeggenschap over krijgen.

Reacties in Venezuela

  • De officiĂ«le regering (zonder Maduro) spreekt van een flagrante schending van de soevereiniteit en een poging tot koloniale bezetting, en vraagt de VN‑Veiligheidsraad om in te grijpen.
  • Binnen de Venezolaanse samenleving zijn de meningen verdeeld:
    • Een deel van de oppositie en bevolking hoopt dat buitenlandse druk een einde maakt aan jaren van crisis, onderdrukking en economische ineenstorting.
    • Een ander deel, inclusief mensen die Maduro niet steunen, vreest burgeroorlog, langdurige bezetting en nog meer armoede en geweld.

Internationale reacties

  • Verschillende landen en experts stellen dat de aanval strijdig is met het VN‑Handvest en dat er geen mandaat was van de Veiligheidsraad.
  • Sommige bondgenoten van de VS uiten gemengde of voorzichtige steun: men veroordeelt Maduro, maar is bang voor precedentwerking en regionale destabilisatie.

Gaat het echt om “drugs” of om macht?

Veel analyses komen neer op een combinatie van factoren:

  1. Formele rechtvaardiging (drugs, terrorisme, mensenrechten)
    • Juridisch en politiek wordt vooral verwezen naar drugsbestrijding, terrorisme en mensenrechtenschendingen om de operatie te legitimeren.
  2. Strategische belangen (olie, invloed, rivalen)
    • De timing (na jaren van sancties en economische verzwakking), de nadruk op olie en de wens om de Venezolaanse staat opnieuw in te richten wijzen op een strategisch project dat verder gaat dan alleen kartels aanpakken.
  3. Binnenlandse politiek in de VS
    • Een harde lijn tegen Maduro en de belofte om “de olie goed te regelen” speelt ook richting het Amerikaanse binnenlandse publiek en specifieke electorale groepen.

TL;DR: Venezuela is aangevallen omdat de VS Maduro beschuldigen van narcoterrorisme en een crimineel regime, maar onder de oppervlakte spelen ook olie, regime change en geopolitieke macht een grote rol.

Information gathered from public forums or data available on the internet and portrayed here.